Si mund ta fitojë Mike Rogers garën për Senatin amerikan në Michigan — analiza e Detroit Free Press

Sipas një analize të publikuar të martën nga Detroit Free Press, historia që ka dominuar sondazhet kombëtare dhe ato të Michiganit në dy javët e fundit është se, me demokratët në ngjitje, shanset e republikanit Mike Rogers për të mposhtur Abdul El-Sayed-in në garën për Senatin amerikan po bien ndjeshëm. Por, siç shkruan Todd Spangler, nuk është ende një çështje e mbyllur — dhe në Michigan, surprizat nuk kanë munguar.

Rogers, ish-kongresisti republikan nga White Lake, ka arsye për shqetësim: mesatarja e sondazheve të RealClearPolling.com e tregon pas me 3 pikë përqindjeje, pesë javë para zgjedhjeve të 3 nëntorit, ndërsa shumica e sondazheve të fundit tregojnë se El-Sayed po e zgjeron epërsinë.

Erërat kundër tij janë të qarta: inflacioni mbetet i lartë, çmimet e benzinës dhe naftës janë rritur ndjeshëm për shkak të luftës së papëlqyeshme të nisur nga presidenti Donald Trump, popullariteti i të cilit është në nivelet më të ulëta historike. Edhe trendet historike flasin kundër tij: partia në pushtet — tani republikanët — zakonisht humbet vende në zgjedhjet e mesmandatit, dhe Michigani nuk ka zgjedhur një senator republikan që nga Spencer Abraham në vitin 1994, vit vale për GOP-në.

Por sondazhet mund të gabojnë, dhe këtu Rogers sheh një hapësirë. Në vitin 2016, mesatarja e sondazheve në Michigan e favorizonte Hillary Clinton-in me 5 pikë ndaj Trump-it — dhe Trump e fitoi shtetin me dy të dhjetat e një pike. Në vitin 2024, Kamala Harris ishte pak përpara në mesatare — dhe Trump fitoi me 1.5 pikë. Më domethënës: në primaret demokrate të 4 gushtit, mesatarja e sondazheve e nxirrte El-Sayed-in 10 pikë përpara Haley Stevens-it; ai fitoi me 1 pikë. “Nëse po fitoj, i besoj”, bëri shaka Rogers për Free Press për besueshmërinë e sondazheve.

Shqetësimi real, sipas analizës së Free Press, lidhet me përbërjen e elektoratit: sa votues të rinj — që priren të mbështesin El-Sayed-in — përfaqësohen në sondazhe në krahasim me votuesit e moshuar. Një sondazh i fundit i Suffolk University-t e nxjerr El-Sayed-in përpara 47%-40%, marzhi më i madh i parashikuar ndonjëherë në këtë garë — por 23% e të anketuarve ishin 18-34 vjeç, një bllok që nuk ka arritur kurrë 19% në asnjë zgjedhje të mesmandatit në Michigan në 20 vitet e fundit, sipas të dhënave të Mark Grebner nga Practical Political Data, të analizuara nga Free Press. Sondazhi gjithashtu duket se nënvlerësoi pjesëmarrjen e votuesve 65 vjeç e lart, e cila nuk ka rënë nën 30% në tre zgjedhjet e fundit të mesmandatit — dhe me të cilët Rogers priret të bëjë më mirë, nëse jo ta fitojë. “Votuesit e moshuar do të kenë patjetër ndikimin më të rëndë në këtë zgjedhje”, tha Rogers.

Deputetja demokrate Debbie Dingell nga Ann Arbor, e cila në vitin 2016 paralajmëroi se Michigani ishte ende në lojë, thotë se shteti është konkurrues dhe do të mbetet i tillë deri në ditën e zgjedhjeve: “Më mirë të jem në pozicionin tonë se në të tyrin… Por republikanët do të derdhin shumë para në këtë garë. Të gjithë duhet ta dinë se votat e tyre kanë rëndësi.”

Rogers mund të mbështetet edhe në performancën e tij të dy viteve më parë: humbi ndaj Elissa Slotkin me vetëm 19,006 vota — tre të dhjetat e një pike — por mori më shumë vota se çdo kandidat republikan në nivel shtetëror për Senat në historinë e Michiganit. Fushata e tij thotë se ka trokitur në miliona dyer dhe ka ndërtuar një “ground game” të fuqishëm.

Përkrahja institucionale i jep atij argumente: Dhoma e Tregtisë së Michiganit dhe Dhoma Rajonale e Detroitit — e cila zakonisht mbështet demokratët dhe dy vite më parë nuk mbështeti as Rogers-in as Slotkin-in — i kanë dhënë mbështetjen, së bashku me grupe të zbatimit të ligjit dhe të biznesit. Financiarisht, edhe pse në mes të korrikut mbetej pas El-Sayed-it në mbledhjen totale të fondeve, Rogers kishte dyfishin e parave në dorë, ndërsa grupet republikane pritej të shpenzonin rreth 49 milionë dollarë për këtë garë — rreth dyfishi i demokratëve, sipas analizës së Free Press.

Një tjetër front është tërheqja e votuesve që zakonisht anojnë nga demokratët: Rogers thotë se po bën përpjekje të mëdha me demokratët hebrenj — rreth 105,000 të rritur hebrenj jetojnë në Michigan, rreth 60% e tyre demokratë, sipas një raporti të Brandeis University — dhe me votuesit afrikano-amerikanë, të cilët u ndanë në primaret për kandidaturën e El-Sayed-it. Harvey Bronstein, profesor në pension i Oakland Community College, aktiv në politikën demokrate dhe në komunitetin hebre, vlerëson se deri në gjysmën e demokratëve hebrenj mund të votojnë për Rogers-in. Siç ka raportuar më parë Free Press, paragjykimi është faktor në këtë dhe në gara të tjera.

Pika më e ndjeshme është distanca nga Trump-i. Rogers i detyrohet Trump-it “shansin e dytë” politik: presidenti e mbështeti në vitin 2024 kundër Slotkin-it dhe sërish këtë vit, edhe pse Rogers kishte kritikuar përpjekjet e Trump-it për të përmbysur rezultatin e zgjedhjeve të 2020-ës. Që atëherë, Rogers ka mbrojtur thuajse çdo propozim të Trump-it — nga tarifat, që si kongresist i tregtisë së lirë dukeshin të papajtueshme me pozicionet e tij të mëparshme, te shtyrja e hapjes së Urës Ndërkombëtare Gordie Howe, te mbrojtja e luftës së Trump-it me Iranin. Deri javën e kaluar. “Familjet e Michiganit po luftojnë me çmimin e jetës së përditshme”, tha Rogers në një reklamë më 21 shtator. “Ushqimet kushtojnë shumë. Duhet t’i ulim çmimet. Lufta me Iranin duhet të përfundojë dhe të përfundojë shpejt.” El-Sayed dhe demokratët e quajtën këtë një kthesë të pandershme në minutën e fundit — një përpjekje për t’u shpëtuar, sidomos teksa El-Sayed e sulmon Rogers-in në fushatë pikërisht për luftën dhe efektin e saj në çmime.

Rogers argumenton se tarifat kanë përmirësuar kushtet për prodhimin në shtet, duke përmendur zhvendosjen nga General Motors të një pjese të prodhimit nga Meksika në SHBA, përfshirë fabrikën Orion Assembly në Michigan. Por strategja republikane Andrea Bitely, themeluese e Bitely Communications në Lansing, mendon se toni negativ i fushatës së Rogers-it “po fillon të duket i dëshpëruar”. “Është e vetmja lojë e tyre”, pranoi ajo.

Mbeten edhe pesë javë deri në zgjedhje — dhe debatet e tetorit mund të ndihmojnë: më 8 tetor në WOOD-TV dhe më 20 tetor në Detroit Economic Club, me intervista të njëpasnjëshme me gazetarin e WDIV Jason Colthorp.