25 vjet pas sulmeve të 11 shtatorit: Talebanët sundojnë sërish Afganistanin me armatim amerikan prej 7 miliardë dollarësh

Gjatë javës kur mbushen 25 vjet nga sulmet e 11 shtatorit 2001, Afganistani paraqet një realitet të ndryshuar: pesë vjet pas tërheqjes së trupave perëndimore, Talebanët janë rikthyer në pushtet dhe shfaqin publikisht armatimin që kishte blerë më parë Uashingtoni.

Siç raporton CBS News, shifrat e Pentagonit tregojnë se rreth 7 miliardë dollarë pajisje dhe armë ranë në duart e grupit kur Ushtria Kombëtare e Afganistanit u shemb. Njësi elitë e Talebanëve, e njohur si Badri 313, u fotografua dhe u filmua duke patrulluar me automjete amerikane, veshje taktike dhe armë që dikur i përkisnin forcave afgane.

Kritikat ndaj mënyrës së menaxhimit të tërheqjes kanë ardhur nga figura politike në Shtetet e Bashkuara; ish-presidenti Donald Trump akuzoi administratën Biden për lënien e pajisjeve dhe kërkoi dorëzimin e tyre. Nga ana e tij, zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme të Talebanëve, Abdul Qahar Balkhi, deklaroi se këto pajisje tashmë i përkasin “shtetit të Afganistanit” dhe kërkoi llogari për dëmet që pretendon se janë shkaktuar nga prania amerikane.

Dhuna dhe kostoja humane të konfliktit kanë lënë pasoja të thella: më shumë se 2,400 ushtarakë amerikanë kanë humbur jetën dhe dhjetëra mijëra civilë afganë janë viktima të luftës. Qeveria e re ka përforcuar një interpretim të rreptë të ligjit fetar, duke kufizuar rëndë të drejtat e grave dhe vajzave për punë dhe arsim dhe duke ndryshuar ndjeshëm mënyrën e jetesës së përgjithshme në vend.

Raporte të ndryshme qeveritare dhe analizat e pas-tërheqjes akuzojnë si administratën e parë Trump ashtu edhe atë të Biden për mungesë planifikimi dhe përgatitjeje në procesin e tërheqjes. Sipas CBS News, kthimi i Talebanëve në një forcë shtetërore të armatosur me mundësi të financuara nga periudha e pranishme amerikane ka ndryshuar përgjithmonë peizazhin e sigurisë dhe jetës civile në Afganistan.