Detektori që bie një herë shpëton jetë: kontrolli i tymit dhe i monoksidit para se të ndizet ngrohja

Tetori është Muaji i Sigurisë nga Zjarri, dhe koha nuk është rastësore: sapo ndizen kaldajat, ngrohëset dhe oxhaqet, rreziku i zjarrit në shtëpi dhe i helmimit nga monoksidi i karbonit rritet ndjeshëm. Monoksidi është armiku më i fshehtë — gaz pa ngjyrë e pa erë, që del nga kaldaja, ngrohësi i ujit apo makina e ndezur në garazh të mbyllur, dhe simptomat e tij, dhimbja e kokës, marramendja dhe lodhja, ngatërrohen lehtë me gripin. Mbrojtja kushton pak ose aspak — dhe në Michigan shpesh është falas.

Kontrolli nis me detektorët e tymit. Rregulli bazë, siç e përkujtojnë departamentet e zjarrfikësve, është: një detektor tymi në çdo kat të shtëpisë, përfshirë bodrumin, dhe brenda e jashtë çdo dhome gjumi. Testojini çdo muaj me butonin “test” — zgjat dhjetë sekonda — ndërrojini bateritë një deri në dy herë në vit dhe mbani mend se vetë pajisja ndërrohet çdo 10 vjet, edhe nëse duket se punon. Detektori i monoksidit vendoset pranë dhomave të gjumit, që alarmi t’ju zgjojë natën, kur rreziku është më i madh.

Nëse detektorë ju mungojnë, nuk keni pse i blini vetë. Departamenti i Zjarrfikësve të Detroitit ka mbajtur ditë të hapura ku banorët regjistroheshin për instalim falas të detektorëve të tymit në shtëpi nga vetë zjarrfikësit, ndërsa Kryqi i Kuq Amerikan, me programin e tij “Sound the Alarm”, instalon detektorë tymi falas në mbarë vendin. Për zonat e tjera të Michiganit, organizata E.S.C.A.P.E. shërben në numrin 1-844-978-4400 — një telefonatë dhe instalimi bëhet pa pagesë.

Rregulli i artë duhet mësuar përmendësh nga e gjithë familja: nëse bie alarmi i monoksidit, mos hetoni dhe mos hapni dritaret për të “ajrosur” — dilni të gjithë menjëherë jashtë dhe telefononi 911. Zjarrfikësit matin nivelin e gazit me pajisje profesionale dhe ju thonë kur është e sigurt të ktheheni; helmimi nga monoksidi nuk trajtohet me durim.

Dy zakone të tjera e mbyllin kontrollin e tetorit. Ngrohëset portative mbahen të paktën një metër (3 këmbë) larg çdo gjëje që digjet, vihen drejt në prizë — kurrë me zgjatues — dhe fiken gjithmonë kur dilni nga dhoma ose shkoni për të fjetur. Dhe përpara dimrit, bëni inspektimin profesional vjetor të kaldajës dhe të oxhakut, duke mbajtur të lira nga bora dhe akulli edhe ndenjëset e ventilimit jashtë shtëpisë. Gjithë kontrolli zgjat rreth 30 minuta — dhe është gjysma e orës më e vlefshme e vjeshtës.