Anketa e Reuters: Fed-i i lë normat të pandryshuara në tetor, të gjithë ekonomistët presin rritje në dhjetor
Rezerva Federale amerikane nuk do t’i rrisë normat e interesit këtë muaj, por do ta bëjë në dhjetor — kështu mendojnë pothuajse të gjithë ekonomistët e anketuar nga Reuters, ndërsa politikëbërësit sinjalizojnë durim edhe pse inflacioni kokëfortë do të kërkonte një përgjigje më të ashpër.
Sipas anketës së Reuters, e zhvilluar nga 16 deri më 20 tetor, 94 nga 100 ekonomistë presin që banka qendrore ta mbajë normën e fondeve federale në intervalin 3,75%–4,00% në takimin e 27–28 tetorit, në përputhje me çmimet e tregut. Takimi zhvillohet vetëm pak ditë para zgjedhjeve të mesmandatit të nëntorit. Por të 100 të anketuarit presin një rritje të normave në dhjetor — një ndryshim i fortë krahasuar me anketën e muajit të kaluar, kur këtë e parashikonin më pak se gjysma. Komiteti Federal i Tregut të Hapur i rriti normat njëzëri me 25 pikë bazë në shtator.
“Ke një ekonomi të fortë dhe ke inflacion. Në të vërtetë nuk ka arsye të shqetësohesh kaq shumë për rritjen e normave të interesit, kjo është zgjedhja më e lehtë”, tha Alex Pelle, ekonomist i lartë për SHBA-në në Mizuho Securities, siç njofton Reuters. “Fatkeqësisht, Fed-i nuk po e merr vërtet situatën nën kontroll, po ecën në vend dhe ndoshta po mbetet edhe pak prapa.” Pelle shtoi se moshodha në tetor është “vendimi i gabuar nga këndvështrimi i politikës” dhe se rreziku është më i madh që në dhjetor rritja të jetë 50 pikë bazë sesa të mos ketë fare.
Gati 60% e parashikuesve të anketuar e shohin normën të arrijë kulmin në intervalin 4,00%–4,25%, ndërsa 38 nga 92 presin të paktën dy rritje të tjera — nga vetëm një e pesta në anketën e shtatorit. “Nëse ka rreziqe rreth rrugës së ekonomisë dhe inflacionit, ato duken të anuara nga rritja”, tha Michael Gapen, kryeekonomist për SHBA-në në Morgan Stanley.
Inflacioni ka qëndruar mbi objektivin prej 2% të Fed-it për gati gjashtë vjet. Indeksi i Çmimeve të Shpenzimeve të Konsumit Personal (PCE), matësi i preferuar i inflacionit nga Fed-i, do të mbetet më shumë se 100 pikë bazë mbi 2% në tremujorët e ardhshëm dhe nuk do të kthehet në objektiv të paktën deri në vitin 2028, sipas medianave të anketës. Kryetari i Fed-it, Kevin Warsh, i cili ka bërë të qartë se nuk i pëlqen të japë orientime, nuk ka folur për vendimin e tetorit, ndërsa rendimentet e bonove afatgjata u rritën në nivelet më të larta të shumë dekadave më 7 tetor, përpara se të tërhiqeshin me rreth 25 pikë bazë kur gjasat për rritje në tetor u zbehën.
Rritja e kostos së jetesës, e nxitur nga çmimet më të larta të energjisë si pasojë e luftës së presidentit Donald Trump me Iranin dhe nga tarifat e reja mbi mallrat e importuara, mbetet një dobësi kryesore politike për republikanët para zgjedhjeve të mesmandatit, ndërsa nafta qëndron mbi 100 dollarë. Ekonomia u rrit me ritëm vjetor 2,2% në tremujorin e dytë, e ndihmuar kryesisht nga investimet në inteligjencën artificiale, dhe parashikohet të jetë zgjeruar me 3,2% në tremujorin që sapo u mbyll; në bazë vjetore, rritja pritet 2,3% këtë vit dhe 2,1% në vitin 2027.
