Ngrohësi portativ ngroh dhomën, por është pajisja më vdekjeprurëse e dimrit: rregulli i 3 këmbëve dhe priza direkt në mur

Sipas Shoqatës Kombëtare të Mbrojtjes nga Zjarri (NFPA), zjarrfikësit amerikanë përgjigjen mesatarisht në 37.365 zjarre shtëpish nga pajisjet e ngrohjes çdo vit, me 417 të vdekur — dhe ngrohësit portativë e sobat e ngrohjes shkaktojnë vetëm rreth 30 për qind të këtyre zjarreve, por 73 për qind të vdekjeve: mbajeni çdo gjë që digjet të paktën 3 këmbë larg, futeni spinën direkt në prizën e murit dhe jo në zgjatues, dhe fikeni e hiqeni nga priza sa herë dilni nga dhoma ose shkoni për të fjetur

Dhoma e fëmijëve është gjithmonë pak më e ftohtë se pjesa tjetër e shtëpisë, zyra në bodrum nuk ngrohet kurrë mjaftueshëm — dhe zgjidhja duket e lehtë: një ngrohës portativ, i lirë, që futet në prizë dhe pas dhjetë minutash dhoma është e këndshme. Pikërisht kjo lehtësi e bën atë pajisjen më të rrezikshme të dimrit. Statistikat e NFPA-së për vitet 2020–2024, siç përmblidhen në materialet e saj për sigurinë e ngrohjes, tregojnë hendekun: ngrohësit portativë dhe sobat janë të përfshira në rreth tre nga dhjetë zjarre ngrohjeje në shtëpi, por në gati tre të katërtat e vdekjeve prej tyre — dhe 46 për qind e zjarreve të ngrohjes ndodhin nga dhjetori në shkurt, muajt kur ngrohësi punon çdo natë.

Arsyeja është afërsia. Shkaku kryesor i zjarreve vdekjeprurëse të ngrohjes është një burim nxehtësie i vendosur shumë pranë diçkaje që digjet: batanija që rrëshqet nga divani, perdja që lëkundet mbi ngrohës, grumbulli i rrobave, vetë shtrati. Prandaj rregulli i parë i NFPA-së dhe i Administratës Amerikane të Zjarreve është mekanik dhe pa përjashtime: çdo gjë që digjet — mobilie, shtretër, veshje, letra, perde — qëndron të paktën 3 këmbë larg ngrohësit, dhe rreth tij mbahet një zonë 3-këmbëshe pa fëmijë e pa kafshë shtëpiake.

Rregulli i dytë ka të bëjë me spinën. Ngrohësi portativ tërheq shumë rrymë dhe nuk futet kurrë në zgjatues, në shumëprizësh apo në prizë me kohëmatës: spina shkon direkt në prizën e murit, dhe kablloja nuk kalon nën tapet, nën derë apo pas mobilieve, ku nxehet dhe dëmtohet pa u parë. Ngrohësi vendoset mbi sipërfaqe të sheshtë e të fortë — jo mbi tapet të butë, jo mbi tavolinë e jo mbi mobilie — dhe larg korridoreve ku mund të rrëzohet duke kaluar. Kur blini një pajisje të re, kërkoni model të certifikuar nga laborator i njohur sigurie, me fikje automatike kur rrëzohet dhe kur mbinxehet: këto dy funksione mungojnë pikërisht te modelet më të lira e më të vjetra që qarkullojnë nëpër bodrume e garazhe.

Rregulli i tretë është zakoni i natës: ngrohësi fiket dhe hiqet nga priza sa herë dilni nga dhoma, dhe gjithmonë para gjumit. Zjarret e ngrohjes së orëve të natës janë pakicë në numër, por shkaktojnë pjesën më të madhe të vdekjeve, sepse familja fle ndërsa tymi përhapet. Një ngrohës që punon pa mbikëqyrje në dhomën e gjumit është rreziku që statistikat matin çdo dimër; ngrohja e dhomës para gjumit dhe fikja në momentin e shtrirjes japin të njëjtën kënaqësi pa të njëjtin rrezik. Dhe dy plotësime që nuk kushtojnë: furça e ngrohjes me djegie (me gaz apo vajguri) nuk përdoret kurrë në dhomë gjumi dhe kërkon alarm monoksidi me bateri në shtëpi, ndërsa alarmi i tymit testohet një herë në muaj në çdo kat.

Dimri i Michiganit do të sjellë netë kur një dhomë e ftohtë duket problem urgjent. Ngrohësi portativ mbetet zgjidhje e mirë — me kusht që 3 këmbët e hapësirës, priza e murit dhe butoni i fikjes para gjumit të mos negociohen asnjëherë.