Pulë Hainanese me oriz — pula e zier butësisht me oriz aromatik dhe salcë speci, pjata kombëtare e Singaporit

Pulë Hainanese me oriz është një nga pjatat më të dashura të Azisë Juglindore. E krijuar nga emigrantët e ardhur nga ishulli Hainan në jug të Kinës dhe e përshtatur nga pjata tradicionale e pulës Wenchang, ajo u bë pjata kombëtare e Singaporit, ku shitet në çdo qendër ushqimi të rrugës. Sekreti i saj është thjeshtësia: pula zihet butësisht derisa lëkura të mbetet e lëmuar dhe mishi lëngshëm, ndërsa orizi gatuhet në lëngun e pulës me dhjamin e saj, hudhër dhe xhenxhefil, ndaj del me shkëlqim dhe aromë të pasur. Në tavolinë vjen gjithmonë me salcë speci djegëse, pastë xhenxhefili me qepë të njoma, salcë soje të errët, feta kastraveci dhe një tas të vogël me lëngun e ngrohtë të zierjes.

Koha e përgatitjes: 30 minuta (plus 30 minuta njomje e orizit)
Koha e gatimit: rreth 1 orë e 15 minuta
Porcione: 4 persona

Përbërësit

Për pulën:
– 1 pulë e plotë, rreth 1,5 kg
– 1 lugë gjelle kripë e trashë për fërkim, plus 2 lugë çaji kripë
– 50 g xhenxhefil, i prerë në feta
– 4–5 qepë të njoma, të lidhura nyjë
– rreth 3 litra ujë, sa të mbulohet pula
– 1 lugë gjelle vaj susami
– akull dhe ujë i ftohtë për banjën e akullit

Për orizin:
– 400 g oriz jasmin (2 gota), i shpëlarë dhe i njomur 30 minuta
– dhjami i rezervuar i pulës ose 2 lugë gjelle vaj neutral
– 4 thelpinj hudhër, të grirë imët
– 3 feta xhenxhefil
– 500–600 ml lëng nga zierja e pulës
– gjysmë luge çaji kripë
– 2 gjethe pandan të lidhura nyjë (opsionale)

Për salcën e specit:
– 4 speca të kuq të mëdhenj djegës
– 2 thelpinj hudhër
– 2 cm xhenxhefil
– 2 lugë gjelle lëng limoni jeshil (lime)
– 3 lugë gjelle lëng nga zierja e pulës
– 1 lugë çaji sheqer
– gjysmë luge çaji kripë

Për pastën e xhenxhefilit:
– 50 g xhenxhefil, i grirë shumë imët
– 2 qepë të njoma, të grira imët
– gjysmë luge çaji kripë
– 3 lugë gjelle vaj neutral shumë i nxehtë

Për servirje:
– feta kastraveci dhe domateje
– koriandër i freskët
– salcë soje e errët

Përgatitja

1. Përgatitja e pulës: Fërkoje pulën brenda e jashtë me kripën e trashë, shpëlaje mirë dhe thaje. Hiq copat e dhjamit nga zgavra dhe ruaji për orizin.
2. Zierja e butë: Në një tenxhere të madhe vlo ujin me fetat e xhenxhefilit dhe qepët e njoma. Zhyt pulën plotësisht, lëre të marrë një valë të lehtë, pastaj ule zjarrin në minimum — lëngu mezi duhet të lëvizë. Zieje 40–45 minuta, derisa lëngu që del nga kofsha e shpuar të jetë i kthjellët dhe temperatura në pjesën më të trashë të arrijë të paktën 74°C.
3. Banja e akullit: Nxirre pulën dhe zhyte 10 minuta në ujë me akull — kjo e bën lëkurën të lëmuar dhe e mban mishin lëngshëm. Kulloje, fërkoje me vaj susami dhe lëre të pushojë. Ruaje lëngun e zierjes.
4. Orizi aromatik: Në një tigan shkri dhjamin e rezervuar të pulës (ose ngroh vajin), kaurdis hudhrën dhe xhenxhefilin derisa të lëshojnë aromë. Shto orizin e kulluar dhe përzieje 2 minuta sa çdo kokërr të lyehet. Kalojeni në tenxhere, shto 500–600 ml lëng të zierjes, kripën dhe gjethet pandan, dhe gatuaje të mbuluar në zjarr të ulët rreth 18–20 minuta. Lëre të pushojë 10 minuta pa e hapur.
5. Salca e specit: Griji ose bluaj specat, hudhrën dhe xhenxhefilin, pastaj përzieji me lëngun e limonit jeshil, lëngun e pulës, sheqerin dhe kripën.
6. Pasta e xhenxhefilit: Vendos xhenxhefilin, qepët e njoma dhe kripën në një tas rezistent ndaj nxehtësisë, derdh sipër vajin shumë të nxehtë dhe përzieje.
7. Prerja dhe servirja: Prit pulën në copa të rregullta duke hequr kockat e mëdha dhe vendosi mbi një pjatë. Shërbeje me orizin aromatik, fetat e kastravecit dhe domates, koriandrin, tri salcat veç e veç dhe një tas të vogël me lëngun e ngrohtë të zierjes.

Këshillë: Mos e vlo pulën me vrull — zierja e qetë është e gjithë sekreti i mishit të butë dhe lëkurës së lëmuar. Orizi mund të gatuhet edhe në tenxhere orizi, me të njëjtin lëng.