Doni ta mbani plakjen larg? Merruni me art dhe kulturë çdo ditë

Prej kohësh na është thënë se ushtrimet fizike janë një nga gjërat më të mira që mund të bëjmë për t’u plakur mirë. Por çfarë do të ndodhte nëse vizita në një galeri arti, bashkimi me një kor ose ndjekja e një kursi qeramike do të sillte po aq mirë – deri në ADN-në tuaj?

Sipas një studimi të ri nga University College London (UCL), pjesëmarrja e rregullt në aktivitete artistike mund të ndihmojë në ngadalësimin e ritmit të plakjes biologjike.

Studimi, i botuar në revistën Innovation in Aging, analizoi përgjigjet e anketave dhe të dhënat e analizave të gjakut nga 3,556 të rritur në Mbretërinë e Bashkuar, shkruan Euronews.

Studiuesit krahasuan angazhimin e pjesëmarrësve në aktivitete artistike dhe kulturore me ndryshimet kimike në ADN të lidhura me plakjen biologjike.

Ekipi zbuloi se njerëzit që merreshin më shpesh me aktivitete artistike dhe kulturore – dhe që merrnin pjesë në një larmi më të gjerë të tyre – dukeshin se kishin një ritëm më të ngadaltë plakjeje dhe një moshë biologjike më të re.

Njerëzit që merrnin pjesë në një aktivitet artistik të paktën një herë në javë dukeshin se plakeshin rreth 4 për qind më ngadalë sesa ata që rrallë merreshin me to.

Çuditërisht, studiuesit thanë se kjo ishte e ngjashme me ndryshimin e vërejtur midis njerëzve që ushtroheshin çdo javë dhe atyre që nuk ushtroheshin.

Autori kryesor Feifei Bu tha: “Studimi ynë ofron provat e para se artet dhe angazhimi kulturor janë të lidhura me një ritëm më të ngadaltë të plakjes biologjike. Kjo mbështetet në një numër gjithnjë e në rritje provash rreth ndikimit të arteve në shëndet, me aktivitetet artistike që tregojnë se zvogëlojnë stresin, ulin inflamacionin dhe përmirësojnë rrezikun e sëmundjeve kardiovaskulare, ashtu siç dihet se bëjnë ushtrimet”.

Rezultatet ishin më të forta tek të rriturit e moshës 40 vjeç e lart dhe mbetën të njëjta edhe pasi u morën parasysh faktorë të tillë si BMI, pirja e duhanit, arsimi dhe të ardhurat.

Autorja kryesore Daisy Fancourt tha: “Këto rezultate demonstrojnë ndikimin e arteve në shëndet në një nivel biologjik. Ato ofrojnë prova që artet dhe angazhimi kulturor të njihen si një sjellje që promovon shëndetin në një mënyrë të ngjashme me ushtrimet fizike”.

Ai shtoi: “Studimi ynë sugjeron gjithashtu se angazhimi në një sërë aktivitetesh artistike mund të jetë i dobishëm. Kjo mund të ndodhë sepse çdo aktivitet ka ‘përbërës’ të ndryshëm që ndihmojnë shëndetin, siç janë stimulimi fizik, njohës, emocional ose social”.

Çfarë janë orët epigjenetike?

Ekipi i studiuesve të UCL studioi shtatë “ora epigjenetike” të ndryshme – mjete që lexojnë modele kimike në ADN-në tuaj për të vlerësuar se sa shpejt po plaket trupi juaj.

Dy nga orët më të reja, DunedinPoAm dhe DunedinPACE, vlerësojnë ritmin e plakjes, me rezultate më të shpejta të lidhura me një rrezik më të lartë të sëmundjeve që lidhen me moshën. Studiuesit zbuluan se si angazhimi në art ashtu edhe aktiviteti fizik shoqëroheshin me plakje më të ngadaltë në këto matje.

Për orën DunedinPACE, pjesëmarrja në një aktivitet artistik të paktën tre herë në vit shoqërohej me plakje 2 për qind më të ngadaltë, ndërsa angazhimi mujor lidhej me 3 për qind plakje më të ngadaltë dhe aktiviteti javor me 4 për qind plakje më të ngadaltë krahasuar me ata që angazhoheshin më pak se tre herë në vit.

Studiuesit thanë se ndryshimi ishte i krahasueshëm me atë të gjetur më parë midis duhanpirësve aktualë dhe ish-duhanpirësve.

Në një test tjetër të njohur si PhenoAge, njerëzit që merrnin pjesë në aktivitete artistike dhe kulturore çdo javë ishin biologjikisht rreth një vit më të rinj mesatarisht se ata që merreshin rrallë.

Në krahasim, njerëzit që ushtroheshin çdo javë u zbulua se ishin mesatarisht pak më shumë se gjysmë viti më të rinj. Kjo nuk do të thotë që duhet t’i zëvendësoni plotësisht këpucët e vrapimit me një bllok vizatimi. Aktiviteti fizik mbetet një nga sjelljet e shëndetshme më të provuara që njohim.

Por rezultatet e studimit sugjerojnë që artet dhe aktivitetet kulturore meritojnë një vend së bashku me ushtrimet fizike në mënyrën se si mendojmë për plakjen e shëndetshme.