Plumbi në ujërat e pijshëm të komuniteteve të GLWA kërkon intervenim të menjëhershëm, thonë ekspertët
Në 25 komunitete të zonës së Metro Detroit që marrin ujë të trajtuar nga Great Lakes Water Authority (GLWA) janë regjistruar nivele të ngritura të plumbit që nga viti 2018, duke nxjerrë në pah nevojën për masa të menjëhershme për mbrojtjen e shëndetit publik. Megjithë përpjekjet e GLWA për kontrollin e korrozionit dhe deklaratat se uji burimor dhe uji i përfunduar i rrjetit nuk përmbajnë plumb, disa komuna vazhdojnë të kalojnë pragun e veprimit të shtetit dhe nuk janë shpërndarë gjerësisht filtra për banorët.
Siç raporton michiganpublic, analiza e të dhënave të pajtueshmërisë së shtetit nga një inxhinier i ujit tregoi se 25 komuna tejkaluan nivelin e veprimit për plumbin që nga viti 2018. Të dhënat vijnë si pjesë e zbatimit të Rregullës për Plumbin dhe Bakrin e Michiganit, që kërkon identifikimin dhe heqjen e tubacioneve me plumb, teste më të gjera dhe transparencë ndaj publikut. Kur një sistem shfaq tejkalime, ai duhet të njoftojë publikun, të kryejë monitorime shtesë dhe të përshpejtojë zëvendësimin e linjave të plumbit.
GLWA rriti dozën e ortofosfatit, një trajtim për kontrollin e korrozionit, nga 1.2 mg/L në 2.4 mg/L gjatë periudhës tetor 2024–shkurt 2025 pas një studimi shumëvjeçar. Qëllimi i rritjes ishte të forconte formimin e një bariere mbrojtëse brenda tubacioneve për të reduktuar lirimin e plumbit nga linjat e shërbimit. Agjencia e Mjedisit dhe e Burimeve Natyrale të Michiganit (EGLE) ishte e përfshirë në vlerësimin e metodave të kontrollit të korrozionit të GLWA.
Një studim inxhinierik i komisionuar nga GLWA sugjeroi se një dozë 3 mg/L ortofosfati do të ishte më efektive për reduktimin e lirimit të plumbit nga linjat e shërbimit, por kapaciteti aktual i sistemit në impiantet e trajtimit kufizon dozën në 2.4 mg/L. Realizimi i përmirësimeve kapitale për të arritur 3 mg/L mund të kërkojë 5–10 vjet, ndërsa zëvendësimi i linjave të plumbit në nivel komunal vazhdon paralelisht.
Ekspertët e ujit shpjegojnë se efektiviteti i kontrollit të korrozionit mund të ndryshojë ndërsa uji kalon në rrjet, pasi faktorë si pH, temperatura, mosha dhe materiali i tubacioneve, si dhe periudhën e qëndrimit të ujit në linja, mund të rrisin lixhimin e plumbit. Për më tepër, ndërhyrjet për zëvendësimin e linjave mund të shkaktojnë përkohësisht rritje të niveleve të plumbit derisa të ristabilizohet shtresa mbrojtëse brenda tubacioneve.
Në nivel vendor, disa qytete raportuan tejkalime të rëndësishme: Melvindale, duke testuar 30 vendndodhje me linja të njohura të plumbit në 2019, shfaqi vlerën e percentilit të 90-të prej 370 ppb atë vit, por arriti të zbriste këtë shifër në 4 ppb në 2024 dhe 1 ppb në 2025 ndërsa vijonte zëvendësimet (qyteti raporton afërsisht 500 linja të plumbit). Hamtramck shfaqi 28 ppb në percentilin e 90-të në 2018 dhe 13 ppb në 2025, ndërsa autoriteti lokal zëvendësoi qindra linja në vitin 2024. Garden City raportoi vlera 26 ppb në 2019 dhe përsëritje të tejkalimeve në 2024 dhe 2025; qyteti po zbaton zëvendësime dhe ka shpërndarë filtra në të kaluarën për banorët me rrezik të lartë.
Shtëpia e bardhë e ekspertëve dhe avokatëve të mbrojtjes së ujit kërkon shpërndarje të menjëhershme të filtrave me certifikim për reduktimin e plumbit dhe fushata ndër-derë për t’i informuar banorët në zonat e prekura. Autorë të tjerë theksojnë se plumbi është një neurotoksinë pa shkallë të sigurt të ekspozimit dhe se fëmijët, foshnjat dhe gratë shtatzëna janë më të rrezikuarit. Shteti rekomandon përdorimin e filtrave të certifikuar për familjet që kanë tubacione, linja shërbimi ose pajisje të vjetra që mund të përmbajnë plumb, ndërsa programet shtetërore ofrojnë mbështetje për familjet me përfitime Medicaid.
Në përmbledhje, specialistët kërkojnë një përgjigje gjithëpërfshirëse: përshpejtim të zëvendësimit të linjave të plumbit, shpërndarje të filtrave si masë e përkohshme dhe rritje të monitorimit dhe transparencës për të mbrojtur komunitetet më të prekura. Sipas michiganpublic, reagimi duhet të jetë i koordinuar midis autoriteteve lokale, GLWA dhe agjencive shtetërore për të vënë shëndetin publik në rend të parë.
