Një pioniere e aviacionit nga Veri-Teksasi, Wally Funk, vdes në moshën 87 vjeç
Wally Funk, pioniere në fushën e aviacionit që u bë gruaja më e vjetër që udhëtoi në hapësirë, ka vdekur në moshën 87 vjeç. Qyteti i Grapevine në Teksas njoftoi se ajo ndërroi jetë qetësisht një mbrëmje më parë, e rrethuar nga të afërmit. E lindur më 1 shkurt 1939, Funk u shqua si një thyerëse barrierash për gratë në aviacion dhe eksplorim hapësinor, dhe komuniteti vendas e përshkroi atë si një frymëzim për të rinjtë, veçanërisht për vajzat që duan të ndjekin karriera në shkencë dhe aviacion.
Sipas CBS News, në vitin 1961 Funk u zgjodh për programin Mercury 13, ku përfundoi me sukses testet fizike dhe psikologjike të njëjta me ato të astronautëve të programit Mercury 7 dhe rezultoi ndër më të dalluarat, duke i tejkaluar në disa prova edhe shumë prej bashkëmoshatarëve meshkuj. Megjithëse në atë kohë gratë nuk lejoheshin të bëheshin astronautë të NASA-s, ajo ndjeu një karrierë të pasur në aviacion: u bë instruktoria e parë femër fluturimi në Fort Sill të Oklahomës, inspektorja e parë femër në Federal Aviation Administration dhe hetuesja e parë femër e sigurisë ajrore për National Transportation Safety Board. Si instruktore, ajo trajnoi më shumë se 3,000 pilotë dhe regjistroi mbi 30,000 orë fluturimi.
Ëndrra e saj për të shkuar në hapësirë u realizua në korrik 2021, kur në moshën 82 vjeç ajo u nis me misionin New Shepard NS-16 të kompanisë Blue Origin, bashkë me Jeff Bezos dhe anëtarë të tjerë të ekuipazhit. Ajo u bë gruaja më e vjetër që udhëtoi në hapësirë, duke vendosur një rekord të ri Guinness, dhe ishte anëtarja e vetme e programit Mercury 13 që arriti të fluturojë në hapësirë. Funk tregoi më vonë për ndjesinë e nisjes, shpejtësinë shumë të lartë të raketës dhe tre minutat e peshëngritjes, që i përshkroi si përvojën më të jashtëzakonshme, me mundësi për të bërë rrotullime dhe lëvizje pa pengesa.
Për arritjet e saj ajo mori njohje të shumta: në 2024 u pranoi në Texas Aviation Hall of Fame, është anëtare e Women in Aviation International Pioneer Hall of Fame dhe e Mercury 13 Hall of Fame, dhe do të nderohet postumisht në International Space Hall of Fame. Ajo gjithashtu mori çmime e tituj akademikë dhe profesionalë nga institucione të ndryshme, që pasqyrojnë respektin ndërkombëtar për karrierën e saj; Sipas CBS News, qyteti i Grapevine e konsideronte Wally Funk një nga banoret e tij më të nderuara dhe një model për gjeneratat e reja.
