Zbulimi i ri: ADN-ja ndikon në mënyrën si zhvillohet kanceri
Për herë të parë, shkencëtarët kanë sjellë prova se përbërja gjenetike e një personi ndikon në mënyrën se si zhvillohet kanceri. Zbulimi ndihmon në shpjegimin e një prej pyetjeve më të mëdha në biologjinë e kancerit: pse disa njerëz që ekspozohen ndaj të njëjtëve faktorë rreziku preken nga sëmundja, ndërsa të tjerë jo.
Shumë duhanpirës nuk zhvillojnë kancer të mushkërive, ndërsa disa persona që nuk kanë pirë kurrë duhan diagnostikohen me këtë sëmundje. E njëjta gjë vlen edhe për ekspozimin ndaj diellit, pasi jo të gjithë ata që ekspozohen ndaj rrezeve ultraviolet zhvillojnë kancer të lëkurës.
Një studim i publikuar në revistën shkencore “Nature” tregon se gjenet e trashëguara mund të ndikojnë jo vetëm në rrezikun për zhvillimin e kancerit, por edhe në mënyrën se si tumoret krijohen, rriten dhe evoluojnë.
Studiuesit përdorën katër modele minjsh me ndryshime të ndryshme gjenetike dhe i ekspozuan ndaj të njëjtës dozë të një substance që shkakton dëmtime në ADN dhe mund të çojë në kancer të mëlçisë. Pavarësisht se morën të njëjtin ekspozim, në të njëjtën moshë dhe në kushte të kontrolluara, kafshët zhvilluan tumore përmes rrugëve të ndryshme biologjike, në varësi të përbërjes së tyre gjenetike.
Shkencëtarët analizuan rreth 600 tumore për të rindërtuar mënyrën se si ato u zhvilluan. Rezultatet treguan se ADN-ja e trashëguar ndikon në mutacionet që marrin kontroll dhe në mënyrën se si përparon sëmundja.
Sipas studiuesve, këto gjetje mund të kenë ndikim të madh në të ardhmen e parandalimit dhe trajtimit të kancerit. Nëse konfirmohen edhe te njerëzit, ato mund të ndihmojnë në krijimin e strategjive më të sakta të depistimit dhe terapive të personalizuara, ku trajtimi përshtatet sipas profilit gjenetik të secilit pacient.