Si lidhja mes zorrëve dhe trurit ndihmon në zbulimin dhe parandalimin e Parkinsonit
Një diskutim i fundit me Dr. Trisha Pasricha, mjeke e brendshme e specializuar dhe gastroenterologe, nxjerr në pah rëndësinë e lidhjes mes sistemit të tretjes dhe trurit. Pasricha, drejtuese e Gut-Brain Institute dhe asistente profesoreshë në Harvard Medical School, shpjegon se mënyra si funksionon zorra mund të ndikojë në sëmundje neurologjike dhe se ushqimi luan rol kryesor në trajtim dhe parandalim.
Siç raporton CBS News, studiuesit po identifikojnë shenja të hershme të Parkinsonit që mund të shfaqen dekada para simptomave motorike. Sipas “first-gut theory”, disa raste mund të nisin në zorrë ku një proteinë e keqformuar bën dëme te neuronet që prodhojnë dopaminë dhe më pas përhapet drejt trurit. Pacientë të shumtë përshkruajnë probleme të rënda gastrointestinale, si kapsllëk dhe të përziera, shumë vite përpara shfaqjes së dridhjeve; gjithashtu çrregullimet e gjumit REM, ku ëndrrat janë jashtëzakonisht të gjalla dhe mund të shkaktojnë lëvizje, konsiderohen një tregues i mundshëm i hershëm. Pasricha shprehet se brenda 10–15 vjetësh mund të shfaqen metoda diagnostikuese që zbulojnë Parkinsonin prodromal përmes analizave të zorrëve.
Dr. Pasricha diskuton edhe efektet e papritura të ilaçeve GLP-1: megjithëse përdoruesit raportojnë shpesh kapsllëk, të përziera dhe shqetësime të tjera tretëse, të dhënat e laboratorit të saj tregojnë se përdorimi i GLP-1 mund të ulë shanset për zhvillimin e ulçerave dhe kancerit kolorektal, si dhe për disa lloje të tjera kanceresh. Studiuesit mendojnë se këto ilaçe reduktojnë inflamacionin në zorrë dhe në organizëm, gjë që shpjegon pjesërisht uljen e rrezikut.
Një gjetje tjetër me rëndësi praktike është se rreth 95% e amerikanëve nuk arrijnë sasinë e rekomanduar të fibrave, të cilat përmirësojnë shëndetin e zemrës dhe të trurit dhe ulin inflamacionin. Udhëzimet e përgjithshme janë: femrat nën 50 vjeç të synojnë 25 gram fibrash në ditë, femrat mbi 50 vjeç rreth 21 gram, burrat nën 50 vjeç rreth 38 gram dhe burrat mbi 50 vjeç rreth 30 gram. Pasricha këshillon të shtoni thjesht një ushqim me fibra në vakt, dhe kur udhëtoni të mbani me vete një suplement fibrash; ajo përmend edhe zgjidhje të thjeshta si manaferrat, arrat dhe akulloret e bërë me kos grek për mëngjesin e fëmijëve.
Çfarë përbën përfundimin: mirëqenia e zorrëve ka pasoja të drejtpërdrejta për trurin dhe për parandalimin e sëmundjeve kronike, ndërsa ndryshimet e dietës dhe trajtimet që reduktojnë inflamacionin mund të kenë përfitime afatgjata. Sipas CBS News, vëmendja ndaj simptomave të hershme gastrointestinale dhe një dietë e pasur me fibra janë hapa praktikë që mund të ndihmojnë në zbulimin dhe uljen e rrezikut të sëmundjeve si Parkinsoni.
