Detroit Free Press kundërshton Propozimin 1: një konventë e re kushtetuese “do të përfundonte shumë keq”

Bordi editorial i gazetës më të madhe të Michiganit u bën thirrje votuesve të votojnë JO më 3 nëntor, duke paralajmëruar se një konventë kushtetuese do të ishte e kushtueshme, partiake dhe do të rrezikonte të drejtat ekzistuese.

Bordi editorial i Detroit Free Press, në editorialin e botuar më 5 tetor, u bën thirrje votuesve të Michiganit të votojnë JO për Propozimin 1 në zgjedhjet e 3 nëntorit — propozimin që pyet nëse shteti duhet të mbajë një konventë të re kushtetuese për herë të parë në më shumë se 60 vjet.

Siç shkruan gazeta në editorialin me titullin “A new Constitutional Convention could go badly. Very badly” (“Një konventë e re kushtetuese do të përfundonte keq. Shumë keq”), Michigan nuk ka nevojë për një konventë: kushtetuta aktuale mund të ndryshohet përmes procesit ekzistues të amendamenteve, dhe një konventë do të ishte “e kushtueshme, partiake dhe me pasoja të paparashikueshme”.

Bordi kujton se në 63 vitet e fundit kushtetuta e Michiganit është amenduar më shumë se 40 herë — dhe shumë prej këtyre amendamenteve kanë zgjeruar të drejtat e qytetarëve: trajtimin dinjitoz të viktimave të krimit, të drejtat riprodhuese dhe autoritetin e vetë qytetarëve për të vizatuar kufijtë e distrikteve legjislative dhe kongresionale, përmes komisionit qytetar të ri-vizatimit. Një konventë e re, paralajmëron Free Press, do të vinte në rrezik pikërisht këto të drejta dhe garanci ekzistuese.

Sipas editorialit, një konventë do të ishte një sipërmarrje enormisht e kushtueshme: delegatët do të zgjidheshin në një zgjedhje partiake ku ligji shtetëror është i paqartë nëse zbatohen kufijtë e financimit të fushatave — çka mund të tërheqë shpenzime të pakufizuara — delegatët paguhen, dhe nuk ka asnjë rregull që të përcaktojë sa mund të zgjasë një konventë, që do të thotë se ajo mund të vazhdojë me vite, duke i kushtuar shtetit miliona dollarë që mund të përdoreshin më mirë për arsimin, sigurinë publike, shëndetin apo rrugët.

Bordi e quan kushtetutën aktuale, të miratuar në vitin 1963 pas konventës së viteve 1961-62, një “model kombëtar” që u garanton qytetarëve të Michiganit autoritetin në qeverisjen e tyre. Michigan ka funksionuar me katër kushtetuta që nga shpallja e shtetësisë në 1837 — dhe ndërsa konventa e viteve 1961-62 modernizoi në mënyrë dramatike qeverinë e shtetit, bordi argumenton se sot një ushtrim i tillë do të ishte i rrezikshëm.

Pyetja për konventë kushtetuese u është paraqitur votuesve tri herë që nga miratimi i kushtetutës së vitit 1963 — në 1978, 1994 dhe 2010 — dhe është hedhur poshtë çdo herë, shkruan Lansing State Journal. Por një sondazh i porositur nga Detroit News dhe WDIV-TV, i kryer nga 31 gushti deri më 3 shtator, gjeti se këtë herë një shumicë e votuesve e mbështet Propozimin 1, me 47% pro, 31% kundër dhe rreth 22% të pavendosur.

Editoriali i Detroit Free Press i bashkohet kështu debatit në rritje rreth Propozimit 1, pak më pak se një muaj para ditës së zgjedhjeve.