Nju Jork ia kthen Sirisë 36 antika me vlerë mbi 5 milionë dollarë: relievi i vjedhur i Palmirës dhe 14 mozaikë kthehen në shtëpi
Më 23 shtator 2026, prokurori i distriktit të Manhattan-it, Alvin L. Bragg Jr., njoftoi kthimin historik të 36 antikave, me vlerë totale mbi 5 milionë dollarë, popullit të Sirisë — një operacion që shënon një tjetër kapitull në luftën ndërkombëtare kundër trafikimit të thesareve kulturore të vjedhura.
Mes tyre spikat një reliev monumental guri i vjedhur nga Palmyra antike: një pllakë guri gëlqeror mbi 450 kilogramë, që paraqet një burrë të shtrirë përkrah grave e fëmijëve, pjesë e një dhome varrimi të fundit të shekullit II. Relievi u kontrabandua në periudhën kur ISIS-i kontrollonte zonën dhe organizonte plaçkitjen sistematike të siteve arkeologjike siriane.
Në kthim përfshihen edhe 14 mozaikë “të jashtëzakonshëm” të vjedhur nga një vilë e epokës romake në Siri, mes tyre një dysheme e shekullit III para erës sonë me skenën e dasmës së perëndisë Telete, si dhe Eros-in me Afroditën dhe Tri Gracet. Mozaikët u sekuestruan në vitin 2021 nga njësia e magazinimit të tregtarit Georges Lotfi në Nju Jork.
Georges Lotfi, farmacist libanez i kthyer në trafikant antikash — dikur informator i zyrës së prokurorit — u akuzua në vitin 2022 për posedim kriminal të artefakteve të vjedhura nga Siria dhe Libani. Ndaj tij është në fuqi një urdhër arresti, si dhe një Red Notice i Interpolit i lëshuar në vitin 2023.
Trembëdhjetë prej pjesëve u sekuestruan po atë ditë nga Metropolitan Museum of Art. Që nga viti 2017, zyra e prokurorit të Manhattan-it ka sekuestruar 402 antika nga Muzeu Metropolitan, me vlerë totale prej 98.7 milionë dollarësh. Në korrik, muzeu deklaroi se nuk dëshiron “asnjë art të vjedhur në koleksionin e tij” dhe e quajti zyrën e prokurorit “partnere të çmuar”.
Mohamad Naser Kanatri, i ngarkuari me punë i ambasadës siriane në Washington, e mirëpriti kthimin, duke e cilësuar atë si një “urë të qëndrueshme” mes dy vendeve.
Burimi: ARTnews
Foto: Jakub Hałun / Wikimedia Commons (CC BY-SA 4.0), ilustruese
