Zbulim i ri: ku fshihet uji i Tokës dhe sa metra gjendet nën këmbët tona?

– Uji nuk është vetëm thelbësor për jetën, por mund të luajë edhe një rol të rëndësishëm në lëvizjen e ngadaltë të mantelit të Tokës dhe në ciklin tektonik. Një studim i ri sugjeron se një pjesë e ujit të planetit mund të jetë e bllokuar në minerale të veçanta në thellësi ekstreme, shkruan focus.it.

Studiuesit janë përqendruar te zona kufitare mes mantelit dhe bërthamës së jashtme të lëngshme, rreth 2.900 kilometra nën sipërfaqe. Në këtë rajon janë vërejtur prej kohësh zona ku valët sizmike ngadalësohen në mënyrë të pazakontë, të njohura si “zona me shpejtësi ultra të ulët”.

Për të kuptuar se çfarë mund të ndodhë në këto thellësi, shkencëtarët përdorën qeliza me diamant dhe lazer, duke rikrijuar presionet prej qindra mijëra atmosferash dhe temperaturat e jashtëzakonshme të mantelit të thellë.

Eksperimentet sollën një rezultat të papritur: u formuan dy përbërje të reja të oksihidroksideve të hekurit, minerale që mund të përmbajnë dhe të mbajnë sasi të konsiderueshme uji në strukturën e tyre.

Veçanërisht interesante është se këto minerale u formuan edhe kur sasia fillestare e ujit ishte jashtëzakonisht e vogël, në disa eksperimente më pak se 0,1%. Kjo sugjeron se edhe sasi shumë të vogla uji mund të ruhen në kushte ekstreme.

Megjithatë, studiuesit theksojnë se bëhet fjalë për një mundësi të demonstruar në laborator, jo për një provë se këto minerale ndodhen aktualisht në brendësi të Tokës. Pra, nuk bëhet fjalë për një “oqean nëntokësor”, por për ujë që mund të jetë i lidhur kimikisht dhe i bllokuar brenda strukturave minerale.

Nëse kjo hipotezë konfirmohet nga kërkime të mëtejshme, zbulimi mund të ndihmojë shkencëtarët të kuptojnë më mirë ciklin e ujit në brendësi të Tokës, lëvizjen e mantelit, tektonikën e pllakave dhe ndikimin e tyre afatgjatë në klimën dhe banueshmërinë e planetit.