Haggis skocez — pjata kombëtare e Skocisë me të brendshme qengji, tërshërë dhe erëza
Shpërndaje:
Koha e përgatitjes: 45 minuta, plus 1 orë zierje e të brendshmëve dhe 3 orë gatim. Porcione: 6.
Haggis është pjata kombëtare e Skocisë — një puding i kripur me të brendshme qengji të grira, tërshërë, qepë, dhjamë dhe erëza, i cili gatuhet tradicionalisht i mbështjellë në stomak deleje. Ai shërbehet gjithmonë me “neeps and tatties” — pure rrepe dhe pure patatesh — dhe është pjata qendrore e Darkës së Burns-it më 25 janar, kur skocezët nderojnë poetin Robert Burns dhe poezinë e tij “Address to a Haggis”.
Përbërësit
- 1 zemër qengji (rreth 200 g) dhe 1 mëlçi qengji (rreth 300 g); nëse gjenden edhe mushkëritë e qengjit, shtojini, përndryshe zëvendësojini me mish qengji
- 500 g shpatull qengji
- 1 mbështjellës tradicional: stomak deleje i pastruar mirë (ose, në versionin shtëpiak, një enë pudingu e lyer me gjalpë dhe e veshur)
- 250 g tërshërë e trashë, e thekur lehtë në tigan të thatë
- 125 g dhjamë i grirë viçi ose qengji (suet)
- 2 qepë të mëdha, të grira imët
- 1 lugë çaji kripë, 1 lugë çaji piper i zi i sapobluar, gjysmë luge çaji arrë moskat e grirë, gjysmë luge çaji koriandër i bluar dhe gjysmë luge çaji trumzë e thatë
- Rreth 500 ml nga lëngu i zierjes së mishit
- Për shoqërim: 500 g rrepë dhe 500 g patate, gjalpë, pak qumësht, kripë dhe piper
Përgatitja
- Lani mirë të brendshmet dhe shpatullën, vendosini në një tenxhere me ujë të ftohtë sa t’i mbulojë, shtoni pak kripë dhe ziejini në zjarr të ulët për rreth 1 orë, derisa të zbuten. Ruajeni lëngun e zierjes dhe lëreni mishin të ftohet.
- Përgatisni mbështjellësin: shpëlajeni stomakun e deles disa herë me ujë të ftohtë dhe lëreni në ujë me kripë për disa orë; në versionin shtëpiak, lyeni një enë pudingu me gjalpë.
- Grijeni ose priteni shumë imët zemrën, mëlçinë (dhe mushkëritë, nëse i përdorni) dhe shpatullën e zier.
- Në një tas të madh përzieni mishin e grirë me tërshërën e thekur, dhjamin e grirë, qepët dhe të gjitha erëzat. Shtoni lëng zierjeje pak e nga pak, derisa përzierja të bëhet e butë dhe e lagësht, por jo e ujshme.
- Mbushni stomakun (ose enën) vetëm deri në dy të tretat — tërshëra fryhet gjatë gatimit — dhe qepeni ose lidheni fort skajin, duke lënë vend për zgjerim. Shponi lehtë mbështjellësin me gjilpërë që të mos plasë.
- Vendoseni haggis-in në një tenxhere me ujë që zien lehtë, mbi një pjatë të kthyer përmbys që të mos ngjitet në fund, dhe gatuajeni në zjarr shumë të ulët për 3 orë, duke shtuar ujë të nxehtë sipas nevojës.
- Ndërkohë përgatisni shoqërimin: zieni veçmas rrepën dhe patatet në ujë me kripë derisa të zbuten, pastaj shtypini secilën në pure me gjalpë, pak qumësht, kripë dhe piper.
- Nxirreni haggis-in nga uji, lëreni të pushojë 5 minuta, priteni mbështjellësin dhe shërbejeni me lugë në pjata të ngrohta, me pure rrepe dhe pure patatesh anash. Tradicionalisht shoqërohet me një gotë uiski skocez.
