Futbolli në Kosovë po bëhet gjithnjë e më i shtrenjtë, a po shndërrohet në sport vetëm për të pasurit?
Futbolli është ëndrra e shumë fëmijëve në Kosovë, por ajo ëndërr po bëhet gjithnjë e më e shtrenjtë. Siç tregon hulumtimi i Telegrafit, pagesat mujore në shkollat e futbollit, stërvitjet individuale, transporti dhe pajisjet po krijojnë një barrë financiare që jo çdo familje mund ta përballojë — dhe disa fëmijë detyrohen ta lënë ëndrrën në gjysmë.
Sipas hulumtimit të Telegrafit, pagesat mujore në shkollat e futbollit sillen nga 50 deri në 70 euro. Stërvitjet individuale kushtojnë 15 deri në 25 euro për seancë, dhe me 4 deri në 8 seanca në muaj, ato shtojnë 60 deri në 200 euro të tjera. Në total, një familje shpenzon 110 deri në 270 euro në muaj, pra 1.320 deri në 3.240 euro në vit — pa llogaritur transportin, pajisjet dhe turnetë.
Për prindin SH.G., nga rajoni i Prishtinës, llogaria është e qartë dhe e rëndë. Ai paguan 50 euro në muaj për shkollën e futbollit të djalit të tij 9-vjeçar, i cili stërvitet tri herë në javë, dhe 100 euro të tjera në muaj për stërvitje individuale, dy herë në javë, sepse, siç thotë ai, “trajnerë ka pak, fëmijë shumë”. Rreth 50 euro të tjera shkojnë çdo muaj për karburant. Në total, familja e tij shpenzon rreth 3.000 euro në vit vetëm për futbollin e fëmijës. Me një pagë mesatare në Kosovë prej rreth 650 eurosh, një familje me një pagë shpenzon mbi 20 për qind të të ardhurave të saj për ëndrrën e fëmijës.
Një prind tjetër, P.S., e ka ndier në lëkurën e vet rritjen e çmimeve. Ai paguante 70 euro në muaj për secilin nga dy djemtë e tij, por kur shkolla njoftoi rritjen e pagesës në 100 euro, i largoi të dy. Djali i madh, 14 vjeç, e la fare futbollin, ndërsa i vogli u regjistrua në një shkollë tjetër, me 50 euro në muaj. P.S. llogarit se ka shpenzuar rreth 15 mijë euro për të dy djemtë. Sipas tij, shumë fëmijë e lënë futbollin pas moshës 15 vjeç, dhe klubet kanë vështirësi të gjejnë lojtarë mbi atë moshë. Prindërit ankohen edhe se pagesat shpesh bëhen në dorë, pa kupon.
Ndërkohë, shkollat e futbollit përfitojnë edhe nga Ligji për Sponsorizim: vlera e sponsorizimeve për to kalon 500 mijë euro në vit. Për shembull, Shkolla e Futbollit Pro Prishtina mori 50 mijë euro në vitin 2025, sipas të dhënave të Ministrisë së Sportit. Megjithatë, mbetet e paqartë sa nga këto mjete ndikojnë në uljen e pagesave për prindërit.
Sipas Federatës së Futbollit të Kosovës (FFK), Kosova ka 15.092 futbollistë të regjistruar — 14.449 meshkuj dhe 643 femra — si dhe 1.693 trajnerë dhe 434 gjyqtarë. Mbi 12 mijë fëmijë janë në grupmoshat U19 e poshtë. Vetëm rajoni i Prishtinës, që përfshin shtatë komuna, ka rreth 7.500 futbollistë, 61 shkolla futbolli dhe 120 deri në 130 ndeshje në javë — rreth 35 deri në 40 për qind e futbollit në vend. Përmes programit Grassroots, FFK-ja ka përfshirë rreth 8.000 fëmijë, me qëllim që ta bëjë futbollin më të qasshëm.
Jo të gjitha shkollat e trajtojnë pagesën si kusht të panegociueshëm. Menaxheri i SC Gjilanit, Drilon Sylejmani, thotë për Telegrafin se në shkollën e tyre disa fëmijë janë liruar plotësisht nga pagesat për arsye ekonomike, ofrohen zbritje kur nga një familje janë disa nxënës, dhe lirohen edhe fëmijët pa prindër.
