Tinola filipinase — supa e pulës me xhenxhefil, papajë jeshile dhe gjethe speci
Tinola (në origjinal “tinolang manok”) është supa tradicionale e pulës e Filipineve, e përmendur që në romanin e parë filipinas “Noli Me Tangere” të José Rizal. Sekreti i saj është lëngu i kthjellët i aromatizuar bujarisht me xhenxhefil të freskët, qepë dhe salcë peshku (patis), ku ziejnë copa pule, papajë jeshile dhe gjethe speci ose moringe. Shërbehet gjithmonë e nxehtë, me oriz të bardhë anash.
Koha e përgatitjes: 15 minuta | Koha e gatimit: 35–40 minuta | Koha totale: rreth 55 minuta | Porcione: 4 persona
Përbërësit
- 1 kg pulë me kockë, e prerë në copa shërbimi
- 2 lugë gjelle vaj vegjetal
- 1 qepë mesatare, e prerë në feta
- 4–5 thelpinj hudhër, të shtypur
- 1 copë xhenxhefil rreth 5 cm, e qëruar dhe e prerë në shirita të hollë
- 2–3 lugë gjelle salcë peshku (patis), sipas shijes
- 1,5 litra ujë ose lëng pule
- 1 papajë jeshile e vogël (ose 2 chayote), e qëruar, pa fara dhe e prerë në copa
- 1 filxhan gjethe speci (dahon ng sili) ose gjethe moringe (malunggay); në mungesë, spinaq i freskët
- Kripë dhe piper i zi, sipas shijes
- Oriz i bardhë i zier, për shërbim
Përgatitja
- Ngrohni vajin në një tenxhere të madhe në zjarr mesatar. Kaurdisni xhenxhefilin 1 minutë, derisa të lëshojë aromë, pastaj shtoni hudhrën dhe qepën dhe kaurdisini 2–3 minuta, derisa qepa të zbutet.
- Shtoni copat e pulës dhe skuqini 5–6 minuta, duke i kthyer, derisa të marrin ngjyrë të lehtë nga të gjitha anët.
- Hidhni salcën e peshkut, përziejeni dhe lëreni 1–2 minuta të karamelizohet lehtë në fundin e tenxheres — ky hap i jep supës thellësinë e shijes.
- Shtoni ujin (ose lëngun e pulës), lëreni të vlojë, hiqni shkumën nga sipërfaqja dhe uleni zjarrin. Ziejeni me kapak gjysmë të hapur për 20 minuta, derisa pula të jetë pothuajse e butë.
- Shtoni copat e papajës jeshile (ose chayote-s) dhe ziejeni edhe 8–10 minuta, derisa të zbuten, por pa u shkrirë.
- Rregulloni shijen me kripë dhe piper. Shtoni gjethet e specit ose moringën, përziejeni një herë dhe fikeni zjarrin pas 1 minute — gjethet duhet vetëm të veniten në lëngun e nxehtë.
- Shërbejeni supën të nxehtë në tasa, me oriz të bardhë anash dhe, sipas dëshirës, një tasth të vogël me salcë peshku dhe lëng limoni jeshil (calamansi) për ta shtuar secili sipas shijes.
Këshillë — nëse nuk gjeni papajë jeshile, chayote është zëvendësuesi më i mirë; mos e kurseni xhenxhefilin, sepse ai është shpirti i kësaj supe.