Ekzekutimet globale në 2025 arrijnë nivelin më të lartë në 44 vjet, me Iranin duke i dyfishuar
Një raport i Amnesty International tregon se në vitin 2025 numri i ekzekutimeve të dokumentuara në botë arriti nivelin më të lartë që nga 1981, me të paktën 2,707 raste të regjistruara. Organizata paralajmëron se shifra reale mund të jetë shumë më e madhe, pasi mungesa e informacionit nga disa vende, veçanërisht Kina, pengon verifikimin e numrave.
Sipas CBS News, shumica e rritjes së përgjithshme i atribuohet Iranit, ku u regjistruan të paktën 2,159 ekzekutime — më shumë se dyfish krahasuar me vitin e mëparshëm. Raporti i Amnesty International thekson se, përjashtuar Kinën, numri i ekzekutimeve të dokumentuara shënoi një rritje prej rreth 78% në krahasim me totalin e vitit 2024.
Pjesa tjetër e ekzekutimeve të dokumentuara u regjistrua në 16 vende të tjera: Arabia Saudite (të paktën 356), Jemen (51), Shtetet e Bashkuara (47), Egjipt (23), Somali (të paktën 17), Kuvajt (17), Singapor (17), Afganistan (6), Emiratet e Bashkuara Arabe (3), dhe Japonia, Sudani i Jugut dhe Tajvani me nga një secila. Amnesty International gjithashtu konfirmoi ekzekutime ose dënime me vdekje në Irak, Korenë e Veriut dhe Vietnam, por pa informacion të mjaftueshëm për të dhënë një shifër minimale të besueshme.
Raporti përmend se disa vende shënuan rritje të ndjeshme: Arabia Saudite tejkaloi nivelin rekord të vitit 2024, pjesërisht për shkak të dënimeve për krime lidhur me drogën, sipas Death Penalty Information Center; Kuvajti thuhet se pothuajse i trefishoi ekzekutimet, ndërsa Egjipti, Singapori dhe Shtetet e Bashkuara panë rritje të mëdha — me SHBA-në që pati vitin më aktiv për dënimin me vdekje që nga 2009. Gjithashtu, Japonia, Sudani i Jugut, Tajvani dhe Emiratet e Bashkuara Arabe rifilluan ekzekutimet, duke kontribuar në totalin global.
Amnesty International e vlerëson këtë rritje si pasojë të një grupi të vogël shtetesh që vazhdojnë të përdorin dënimin me vdekje duke injoruar parimet ndërkombëtare të të drejtave të njeriut; sekretarja e përgjithshme Agnès Callamard tha se këto vende po instrumentalizojnë dënimin me vdekje për të frikësuar dhe shtypur disidentët dhe komunitetet e margjinalizuara. Raporton CBS News.
