Një gjykatëse: Ekzekutimet me gaz azoti në Alabama janë dënim mizor dhe të pazakontë
Një gjykatë federale ndaloi përfundimisht shtetin e Alabamës të ekzekutojë një të dënuar me vdekje me gaz azoti, duke konstatuar se protokolli i përdorur shkel Amendamentin e Tetë të Kushtetutës që mbron kundër dënimeve mizore dhe të pazakonta. Vendimi ndërpreu planin për ekzekutimin e Jeffrey Lee, 49 vjeç, i cili ishte në radhën e vdekjes për më shumë se dy dekada pas konstatimit si fajtor për një vrasje të dyfishtë në 1998.
Siç raporton CBS News, ekzekutimi me hipoksinë e azotit parashikon vendosjen e një maskë që i detyron të dënuarit të thithë azot të pastër, gjë që çon në mbytje për shkak të mungesës së oksigjenit. Sipas dokumenteve të gjykatës, prokuroria ka thënë se Lee vrau pronarin e një dyqani, Jimmy Ellis, dhe punonjësen Elaine Thompson gjatë një tentativë grabitjeje.
Gjatë një procesi pa jurinë në prill, gjykata dëgjoi ekspertë dhe dëshmitarë të thjeshtë dhe arriti në përfundimin se personat e ekzekutuar me këtë metodë do të përjetonin një ndjenjë të rëndë mungese frymëmarrjeje—”air hunger”—dhe sforco emocionale dhe fizike të konsiderueshme për të paktën një deri në tre minuta para asfiksimit. Gjykata theksoi se rreziku ishte i rëndë dhe jo spekulativ, duke vlerësuar se një periudhë 60 deri në 180 sekonda me vuajtje është e papranueshme nga pikëpamja kushtetuese.
Gjykatësja Emily Marks vlerësoi gjithashtu se Lee kishte propozuar ekzekutimin me skuadrën e pushkatimit si alternativë të zbatueshme dhe më pak të rrezikshme, dhe se shteti nuk pati arsyetim penologjik të mjaftueshëm për ta refuzuar atë. Zyra e Prokurorit të Përgjithshëm të Alabamës ka njoftuar se do të apelojë vendimin, ndërsa çështja pritet të shkojë deri para Gjykatës së Lartë të SHBA-së.
Sipas CBS News, Alabamaja ka filluar të përdorë hipoksinë me azot që nga viti 2024; nëse do të ishte ekzekutuar, Lee do të kishte qenë i nënti person në SHBA që vritej me këtë metodë dhe i teti në Alabama, ndërsa kushtetueshmëria e protokollit pritet të shqyrtohet më tej nga gjykatat e larta.