Predikon mbrojtjen e klimës, por fiton miliarda nga plehrat: hetimi për Bill Gates dhe rrjedhjet e metanit deri 300 herë mbi kufirin
Bill Gates, një nga zërat më të njohur në luftën kundër ndryshimeve klimatike, zotëron 38% të aksioneve të Republic Services, kompanisë së dytë më të madhe të landfilleve në SHBA, me vlerë 29 miliardë dollarë; siç njofton Shqiptarja.com, hetimi i ProPublica ka zbuluar rrjedhje metani në impiantet e kompanisë deri në 300 herë mbi kufijtë e lejuar. Gates ka përfituar 2.6 miliardë dollarë nga dividentët e Republic Services që nga investimi i vitit 1999.
Metani krijohet nga zbërthimi i mbetjeve organike dhe ndikon fort në ngrohjen globale; sipas vetë raporteve të kompanisë, ndotja klimatike që ajo prodhon çdo vit është e krahasueshme me atë të 3 milionë makinave me benzinë.
Inspektorët e Agjencisë Amerikane për Mbrojtjen e Mjedisit (EPA) kanë kontrolluar që nga viti 2020 të paktën 39 nga rreth 200 landfillet e kompanisë dhe kanë dokumentuar mbi 1,400 pika ku metani lirohej mbi kufijtë federalë, në disa raste me përqendrim 100 deri 300 herë më të lartë se kufiri, duke krijuar rrezik shpërthimi. Në landfillin McCarty Road në Houston u gjetën probleme me sistemin e mbledhjes së gazit, puse të përmbytura dhe mbetje të ekspozuara. Në shtator 2024, EPA paralajmëroi për shkelje të kërkesave të monitorimit në landfillet amerikane; një e pesta e impianteve në atë paralajmërim i përkisnin Republic Services.
Kompania deklaron se i ka ulur emetimet e metanit me 20% që nga viti 2017, por shifra bazohet në vlerësime, jo në matje direkte. Një studim i vitit 2025 nga studiues të Harvardit, NASA-s dhe Carbon Mapper gjeti se në një landfill ku kompania raportonte ulje, matjet satelitore tregonin rritje të emetimeve për katër vjet; në landfillin National Serv-All në Indiana u mat 13 herë më shumë metan nga sa kishte raportuar kompania.
Në vitin 2019 kompania premtoi ulje të emetimeve me 35% deri në 2030, por nuk miratoi objektivat më ambiciozë të nismës Science Based Targets, që sipas një ish-punonjësi mund të kërkonin mbi 1 miliard dollarë investime shtesë; ndërkohë, sipas ProPublica, kompania ka shpenzuar mbi 8 miliardë dollarë për riblerjen e aksioneve të saj dhe, bashkë me shoqatat e industrisë, ka kundërshtuar masa federale për kufizimin e mbetjeve organike dhe monitorimin me satelitë e dronë.
Gates ka investuar të paktën 2 miliardë dollarë në teknologji të pastra dhe në 2019 shiti aksionet e naftës e gazit, por i mbajti ato të Republic Services; menaxheri i tij i investimeve, Michael Larson, është anëtar i bordit të kompanisë që nga viti 2009. Republic Services ka mbrojtur rezultatet e saj mjedisore dhe ka thënë se po punon për zgjidhjen e problemeve; Gates nuk iu përgjigj kërkesave të ProPublica për koment.
