Sa të ardhura po i hanë qiratë amerikanëve: çmimet e qirave në qytetet kryesore të SHBA-së
Qiratë e larta në qytete po thithin një pjesë të madhe të pagave të amerikanëve. Sipas të dhënave të Zillow, qira mesatare për një apartament me dy dhoma në New York — zona më e shtrenjtë në vend — është 4,750 dollarë në muaj, ose rreth 57,000 dollarë në vit, më shumë se dy të tretat e të ardhurave mesatare familjare sipas të dhënave të Censusit të 2023. Në gjithë vendin, qira vjetore mesatare arrin 21,480 dollarë, dhe firma e pasurive të paluajtshme vlerëson se afërsisht gjysma e qiramarrësve janë të ngarkuar me kosto, duke shpenzuar mbi 30% të të ardhurave për strehim.
Siç raporton CBS News, Zillow dhe StreetEasy theksojnë se, edhe pse ritmi i rritjes së qirave është ngadalësuar, nivelet mbeten të larta në raport me të ardhurat. Ekonomisti i tyre kryesor, Kenny Lee, vuri në dukje se përqindja e qiramarrësve me ngarkesë shpenzimi ka qëndruar rreth 50% që nga pandemia, dhe se apartamentet më të mëdha, që janë edhe më të pakta, po përballen me presion të veçantë çmimesh.
Për familjet me të ardhura të ulëta situata është sidomos e rëndë. Një raport i Qendrës së Përbashkët për Studime të Strehimit të Harvardit tregon se në 2024 më shumë se tetë në dhjetë qiramarrës me të ardhura nën 30,000 dollarë ishin të ngarkuar me kosto. Po ashtu, 54% e familjeve me fëmijë nën 18 vjeç rezultojnë të përballura me këtë problem të strehimit.
Shkaku kryesor i këtyre çmimeve të larta është mungesa e strehimit: tregu paraqet një deficit prej rreth 4.7 milionë banesash pas dy dekadash nënndërtimi që nisën pas krizës së 2008. Ky boshllëk shtyn më shumë njerëz drejt qirave dhe shton presionin mbi ofertën, ndërsa kufizimet e zonimit dhe burokracia rregullatore kanë ngadalësuar ndërtimet dhe krijuar një radhë projektesh në zonat me kërkesë të lartë.
Një paketë ligjore dypartiake, e miratuar më herët këtë vit dhe përshëndetur nga Shtëpia e Bardhë si një nga masat më të mëdha për strehimin, pritet të rrisë ofertën me kalimin e kohës. Megjithatë, ekspertët paralajmërojnë se përfitimet do të vihen re gradualisht dhe nuk do të lehtësojnë menjëherë presionin mbi çmimet e qirave. Sipas CBS News, efektet e plota të ligjit do të bëhen të dukshme vetëm nëse dhe kur ulen pengesat ndaj ndërtimit.