SHBA ndalon të fluturimet, çfarë dihet deri tani për kaosin në aeroporte
Transporti ajror në Shtetet e Bashkuara është përballur me ndërprerje të mëdha të premten, më 13 nëntor, pasi Administrata Federale e Aviacionit (FAA) urdhëroi ndalimin e nisjeve në të gjitha aeroportet e vendit.
Shkak është bërë një ndërprerje e përkohshme e telekomunikacionit, që ka prekur të gjitha qendrat e kontrollit të trafikut ajror në itinerar.
Sipas të dhënave të FlightAware të raportuara gjatë ditës, afro 7 mijë fluturime janë vonuar ose anuluar. Shifra pritet të ndryshojë ndërsa ndërprerjet vijojnë.
Çfarë e shkaktoi bllokimin?
Administrata Federale e Aviacionit e cilësoi problemin si një “ndërprerje të përkohshme të telekomunikacionit” dhe njoftoi se masa u mor për arsye sigurie. Sekretari amerikan i Transportit, Sean Duffy, konfirmoi se problemi preku të gjitha qendrat që menaxhojnë trafikun ajror përgjatë itinerareve dhe se teknikët po hetojnë shkakun.
Sipas raportimit të CNN, në disa pjesë të hapësirës ajrore pati ndërprerje të shërbimeve të kontrollit. Në një komunikim të regjistruar pranë Çikagos, një kontrollor raportoi humbjen e frekuencave dhe të sistemeve automatike që përdoren për kalimin e avionëve nga një sektor kontrolli te tjetri.
Çfarë ndodh me avionët që janë në ajër?
Urdhri ndalon ngritjen e avionëve nga aeroportet amerikane, por nuk nënkupton se të gjithë avionët që ndodhen në ajër duhet të ulen menjëherë.
United Airlines dhe American Airlines njoftuan se avionët tashmë në fluturim mund të vijojnë drejt destinacioneve të tyre. FAA bëri të ditur se fluturimet ndërkombëtare që mbërrijnë në SHBA do të menaxhohen rast pas rasti.
Autoritetet deklaruan se të gjitha fluturimet janë të identifikuara dhe se siguria e pasagjerëve mbetet përparësi.
A ka shenja të një sulmi kibernetik?
Sekretari amerikan i Sigurisë Kombëtare, Markwayne Mullin, tha se deri tani nuk ka tregues që ndërprerja të jetë shkaktuar nga një sulm apo kërcënim ndaj Shteteve të Bashkuara. Megjithatë, ai nuk përjashtoi përfundimisht asnjë shkak.
Edhe informacionet paraprake të cituara nga mediat amerikane nga burime të zbatimit të ligjit, nuk tregojnë për një sulm kibernetik. FBI-ja po monitoron situatën. Mullin deklaroi gjithashtu se problemi nuk lidhet me ndërprerjen e shërbimeve të Microsoft të raportuar një ditë më parë.
Pasoja edhe për udhëtimet ndërkombëtare
Ndërprerjet kanë nisur të ndikojnë edhe në lidhjet ajrore me vende të tjera. Aeroportet dhe kompanitë ajrore u kanë kërkuar pasagjerëve të kontrollojnë statusin e fluturimeve përpara udhëtimit.
Kur pritet të rifillojnë nisjet?
“Do të kërkojë kohë. Nuk është diçka që do të zgjidhet dhe do të kthehet në normalitet brenda një ore”, tha sekretari Mullin. American Airlines paralajmëroi se ndërprerjet mund të ndikojnë në fluturimet gjatë pjesës së mbetur të ditës, në varësi të kohëzgjatjes së urdhrit. Pasojat mund të vazhdojnë edhe pas rifillimit të nisjeve, për shkak të vështirësive për të riorganizuar fluturimet.
Si po menaxhohet situata?
Presidenti Donald Trump është informuar dhe ka biseduar me sekretarin e Transportit, sipas Mullin. Ndërkohë, senatorja Tammy Duckworth ka kërkuar një hetim të plotë mbi ngjarjen. Kompanitë ajrore po njoftojnë pasagjerët përmes aplikacioneve dhe kanaleve të tyre. Shoqata Airlines for America u ka bërë thirrje udhëtarëve të kontaktojnë kompanitë përkatëse për informacion të përditësuar.
Kur ka ndodhur më parë bllokimi i aeroporteve amerikane?
Ndalimi i fundit i nisjeve në shkallë kombëtare në SHBA ishte në janar 2023, pas një defekti në sistemin NOTAM, që u jep pilotëve njoftime mbi rreziqet dhe kushtet e fluturimit. Përpara atij rasti, një masë e tillë ishte marrë pas sulmeve të 11 shtatorit 2001. Shkaku teknik i ndërprerjes së tanishme, koha e nevojshme për riparimin dhe bilanci përfundimtar i fluturimeve të prekura mbeten ende të paqartë.
LEXONI EDHE